درسنامه آموزشی کتاب سیستم عامل مقدماتی و پیشرفته

اهداف رفتاری

پس از مطالعه این فصل از فراگیر انتظار می‌رود که:

- توانایی تنظیم Language ،Region و Date & Time را داشته باشد.
- با تنظیمات فونت، ماوس، صفحه کلید و بلندگو آشنا شود.
- توانایی حذف برنامه‌های نصب شده را داشته باشد.
- توانایی نصب و راه‌اندازی چاپگر را داشته باشد.
- توانایی تنظیمات سیستم را داشته باشد.

کار با کنترل پنل (Control Panel)

Control Panel مرکز تنظیمات کل ویندوز است که اجازهٔ مشاهده، تغییر تنظیمات و کنترل مواردی چون افزودن سخت‌افزار، افزودن و حذف نرم‌افزار، کنترل حساب‌های کاربری و تغییر گزینه‌های دسترسی را فراهم می‌سازد. در ویندوز 10 علاوه‌بر Control Panel ابزاری با نام Settings هم وجود دارد.

برای اجرای Control Panel کافی است در کادر جستجوی نوار وظیفه واژۀ Control را وارد کرده، سپس برنامه Control Panel را اجرا کنید. در این فصل به بررسی برخی از این ابزارها می‌پردازیم.

برنامه تاریخ و زمان (Date and Time)

از این برنامه برای تنظیم تاریخ و ساعت سیستم استفاده می‌شود. در پنجرۀ Control Panel روی گزینهٔ Date and time کلیک کنید.

تنظیم تاریخ و زمان

برای تنظیم تاریخ و زمان سیستم، مراحل زیر را دنبال کنید:

1- در این پنجره برای تغییر تاریخ و ساعت جاری سیستم روی دکمه Change date and time کلیک کنید.

2- کادر تنظیم تاریخ و ساعت مطابق شکل زیر ظاهر می‌شود. در صورتی که سال و ماه جاری سیستم درست تنظیم نشده باشد، روی ناحیهٔ مشخص شده (کادر قرمز و آبی شکل) کلیک کنید تا پنجره تنظیمات مطابق شکل گزینه بعد ظاهر شود؛ سپس ابتدا سال و بعد ماه را تنظیم نمایید. ضمناً با استفاده از دکمه‌های سبز رنگ شکل می‌توانید به ماه‌های قبل و بعد حرکت کنید.

3- پس از کلیک در ناحیه قرمز رنگ، پنجره تنظیم سال ظاهر می‌شود. در پنجره نمایان شده سال جاری را انتخاب کنید.

4- برای تنظیم ماه، روی کادر آبی رنگ کلیک کنید و در پنجره نمایان شده، ماه جاری را انتخاب نمایید.

5- در بخش Time می‌توانید به کمک صفحه کلید ساعت صحیح را تایپ کنید. همچنین شما می‌توانید با استفاده از دکمه‌های ساعت سیستم را تنظیم نمایید.

تنظیم منطقه زمانی

با استفاده از دکمه ...Change time zone (شکل سمت چپ) می‌توانید منطقه زمانی سیستم خود را تنظیم نمایید. با کلیک روی این دکمه در بخش Time zone از بین شهرهای نمایش داده شده Tehran را انتخاب کنید. (شکل سمت راست)

کار با برنامه تنظیم صدا (Sound)

برای مدیریت بلندگو و میکروفن مراحل زیر را دنبال کنید:

1- از پنجره Control Panel روی گزینه Sound کلیک کنید.
2- از پنجره باز شده سر برگ Playback را باز کرده سپس روی دکمه Properties کلیک کنید تا پنجرهٔ Speaker Properties همانند شکل زیر باز شود.

تنظیمات مربوط به دستگاه پخش (بلندگو)

برای تنظیمات مربوط به دستگاه پخش صدا در زبانه Playback ابتدا وسیله پخش را از فهرست انتخاب کرده و سپس روی دکمه Properties کلیک کنید.

1- زبانه General: در این زبانه می‌توانید نام جدیدی به‌جای Speakers وارد کنید و با کلیک روی دکمه Change Icon می‌توانید نماد بلندگو را تغییر دهید.

2- زبانه Levels: در این زبانه می‌توانید تنظیمات زیر را انجام دهید.

- گزینهٔ Audio output: برای تنظیم حجم صدای (Volume) بلندگو استفاده می‌شود. علاوه‌بر آن می‌توان با کلیک روی دکمه Balance میزان صدای بلندگوی چپ (L) و راست (R) در صداهای استریو را تنظیم کنید.

- گزینهٔ Microphone: برای تنظیم حجم صدای بلندگو از این گزینه استفاده می‌شود. این گزینه زمانی فعال می‌شود که میکروفن به دستگاه متصل باشد.

- گزینه Line In: زمانی که صدای خروجی از دستگاهی که به Line In متصل است شنیده می‌شود، از این گزینه می‌توان برای تنظیم حجم صدای بلندگو استفاده نمود.

- گزینه Line Out: این گزینه برای تنظیم حجم صدای بلندگوی متصل به خروجی صدای سیستم مورد استفاده قرار می‌گیرد.

تنظیمات مربوط به دستگاه میکروفن

برای تنظیمات مربوط به میکروفون در زبانه Recording ابتدا میکروفون را از فهرست انتخاب کرده و سپس روی دکمه Properties کلیک کنید.

زبانه General: در این زبانه می‌توانید نام جدیدی به جای Microphone وارد کنید و با کلیک روی دکمه Change Icon می‌توانید نماد میکروفن را تغییر دهید.

زبانه Listen: با انتخاب گزینهٔ Listen to this device سیستم به آمپلی فایر تبدیل می‌شود. در این صورت با در دست گرفتن میکروفن و صحبت کردن، صدای شما مستقیماً از بلندگوی سیستم پخش می‌شود.

زبانه Levels: در این زبانه می‌توانید تنظیمات زیر را انجام دهید.

1- گزینهٔ Microphone: از این قسمت حجم صدای میکروفن تنظیم می‌شود.

2- گزینه Microphone Boost: با تنظیم این گزینه صدای میکروفن تقویت می‌شود.

تنظیم صدا برای رویدادهای ویندوز

شما می‌توانید برای برخی از رویدادهای ویندوز، صدا تعریف کنید. به این منظور مراحل زیر را دنبال کنید.

1- از پنجرهٔ Sound زبانهٔ Sounds را باز کنید.
2- ابتدا از قسمت Sound Scheme یک طرح صوتی را انتخاب کرده تا رویدادهای موجود در آن طرح به رویدادهای مختلف ویندوز اختصاص یابد.
3- از بخش Program Events یک رویداد انتخاب نمایید. (مثلاً رویداد Maximize)
4- از کشوی روبه پایین Sounds یک صدا انتخاب کنید و با کلیک روی دکمه Test صدای انتخاب شده را بشنوید.
5- اگر صدا مورد قبول شما بود روی دکمه Apply کلیک کنید و اگر تمایل به انجام تنظیمات دیگری ندارید با کلیک روی دکمه OK از پنجره تنظیمات خارج شوید.

کار با برنامه Power Option

این برنامه برای مدیریت مصرف انرژی سیستم و برای تغییر عملکرد دکمه Power روی Case و یا بسته شدن در، در رایانه‌های همراه استفاده می‌شود.

تنظیمات عملکرد دکمه Power روی Case و Laptop

برای انجام تنظیمات مربوط به عملکرد دکمهٔ Power روی Case و Laptop از پنل سمت چپ پنجرهٔ باز شده گزینهٔ Choose what the power buttons do را انتخاب نمایید.

برای مدیریت مصرف انرژی سیستم مراحل زیر را دنبال کنید:

برای دسترسی به این برنامه در کنترل پنل برنامه  را اجرا کرده و از پنجره نمایان شده گزینه Choose what the power buttons do را کلیک کنید.

نحوه انجام تنظیمات در PC: در این بخش می‌توانید تعیین کنید زمانی که سیستم روشن است با فشردن کلید Power کدام‌یک از عملیات زیر صورت گیرد.

Do nothing: هیچ کاری صورت نگیرد.
Sleep: سیستم به حالت خواب یا آماده به کار قرار گیرد.
Hibernate: تمام برنامه‌های باز در حافظه سیستم ذخیره شده و سیستم خاموش شود.
Shut down: سیستم خاموش شود.
Turn off the display: فقط صفحه نمایش خاموش شود.

نحوه انجام تنظیمات در Laptop: در رایانه همراه دو حالت، برای باتری: on battery و برای برق: Plugged in برای مدیریت مصرف برق وجود دارد که می‌توانید آن‌ها را برای هنگام فشردن دکمه Power و هنگام بستن درب رایانه همراه (When I close the lid) تنظیم نمایید. هر کدام از این گزینه‌ها همانند تنظیماتی که برای PC گفته شد تنظیم می‌شوند.

تنظیمات Shut down

برای فعال‌ کردن گزینهٔ Shut down settings روی گزینهٔ Change settings that are currently unavailable کلیک کنید.

(Turn on fast startup (recommended: گزینه‌ای که توسط مایکروسافت توصیه شده است. با انتخاب این گزینه مراحل راه‌اندازی سیستم پس از خاموش شدن، سریع‌تر انجام می‌گیرد.
Sleep: گزینه Sleep در منوی Power موجود در منوی شروع نمایش داده شود.
Hibernate: گزینه Hibernate در منوی Power موجود در منوی شروع نمایش داده شود.
Lock: گزینه Lock در منوی Account picture نمایش داده شود.

تنظیمات Font

فونت‌های فارسی در محیط‌های ویرایشی کاربرد مهمی دارند. از این‌رو نصب فونت‌های فارسی اهمیت ویژه‌ای دارد. برنامه Fonts علاوه‌بر نمایش، فهرست فونت‌های نصب شده، امکان حذف و نصب فونت‌های جدید را برای کاربران فراهم می‌سازد.

برای انجام تنظیمات Font از کنترل پنل روی آیکون  کلیک کنید.

حذف و نصب فونت

روش اول: ساده‌ترین روش برای نصب فونت جدید دابل کلیک کردن روی پرونده‌های فونت می‌باشد. برای حذف فونت ابتدا فونت موردنظر را انتخاب سپس کلیک راست کرده و گزینهٔ Delete را انتخاب کنید که پس از آن پیام هشدار مقابل برای تأیید حذف ظاهر می‌گردد.

کار با برنامه Region

برای تنظیم زبان، کشور و نیز قالب نمایش تاریخ و ساعت از برنامه Region استفاده می‌شود.

تنظیمات منطقه جغرافیایی و قالب نمایش اعداد

برای انجام این تنظیمات مراحل زیر را طی کنید.

1- از Control Panel روی آیکون  کلیک کنید.
2- سربرگ Formats را باز کنید.
3- از بخش Format می‌توانید زبان و کشور را انتخاب نمایید (Persian (Iran)).
4- در بخش Date and time formats یکی از قالب‌های نمایش تاریخ و ساعت را انتخاب کنید.
5- با استفاده از گزینهٔ First day of week می‌توانید تعیین کنید که اولین روز هفته چه روزی باشد.

6- برای تنظیم نحوه نمایش اعداد واحد پول و تنظیمات بیشتر تاریخ و زمان روی دکمه Additional settings کلیک کنید تا پنجره Customize Format ظاهر شود. (شکل 23-5)

1- تنظیم نحوه نمایش اعداد: برای تنظیم نمایش اعداد یکی از قالب‌های نمایش را انتخاب کنید.

Decimal symbol: برای تعیین علامت اعشار در عدد استفاده می‌شود.
No. of digits after decimal: با این گزینه، دقت اعداد اعشار تعیین می‌شود.
Digit grouping symbol: این گزینه، برای درج علامت گروه‌بندی (هزارگان) کاربرد دارد.
Digit grouping: برای تعیین گروه‌بندی ارقام عدد استفاده می‌شود.
Negative sign symbol: برای درج علامت منفی عدد استفاده می‌شود.
Negative number format: نحوه نمایش علامت منفی برای اعداد منفی را تنظیم می‌کند.
Display leading zero: برای تعیین قالب نمایش صفر قبل از اعشار استفاده می‌شود.
List separator: برای تعیین علامت جداکننده فهرست استفاده می‌شود.
Measurement system: برای تعیین نوع واحد اندازه‌گذاری استفاده می‌شود (توصیه می‌شود روی سیستم Metric تنظیم شود).

2- تنظیم نحوهٔ نمایش واحد پول: برای تنظیم نمایش واحد پول از زبانهٔ Currency استفاده می‌شود. شکل زیر در بخش Currency format می‌توانید واحد پول را به ریال، دلار یا یورو تغییر دهید.

3- تنظیم اختصاصی زمان: یکی از تنظیمات این زبانه تعیین علامت قبل از ظهر یا AM symbol و بعد از ظهر یا PM symbol در کنار نمایش ساعت می‌باشد.

4- زبانه Date: در تنظیمات این بخش می‌توانید تاریخ سیستم را برحسب تاریخ شمسی یا میلادی، قمری و... تنظیم نمایید. (شکل سمت چپ) برای این کار، با استفاده از کشوی بازشوی گزینهٔ Calendar type، تاریخ موردنظر خود را انتخاب نمایید. (شکل سمت راست)

پشتیبانی از فونت فارسی

بعضی از برنامه‌های کاربردی مانند اتوکد و ویژوال و... فونت‌های فارسی را پشتیبانی نمی‌کنند. برای شناسایی زبان فارسی در این برنامه‌ها کافی است مراحل زیر را دنبال کنید:

1- از کنترل پنل برنامهٔ Region را اجرا کنید.
2- سربرگ Administrative را باز کرده و روی دکمهٔ ...Change system locale کلیک کنید.

3- در کادر ظاهر شده گزینه Persian را انتخاب کرده و برای اعمال تنظیمات روی دکمه OK کلیک کنید.

4- برای اعمال تغییرات انجام شده باید سیستم مجدداً راه‌اندازی شود. در کادر نمایش داده شده، با کلیک روی دکمهٔ Restart now سیستم راه‌اندازی مجدد می‌شود.

تنظیمات ماوس (Mouse)

ماوس یکی از اصلی‌ترین ابزارهای ارتباط ما با رایانه است. طبیعی است که هر شخصی تنظیمات متفاوتی را هنگام استفاده از ماوس نیاز دارد. برای دسترسی به تنظیمات ماوس کافی است از کنترل پنل روی آیکون  کلیک کنید.

برخی از تنظیمات ماوس بسیار کاربردی و مفید هستند که به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم.

تغییر جای دکمه‌های ماوس

ممکن است افراد چپ دست هنگام کار با ماوس کمی دچار مشکل شوند. در پنجره تنظیمات ماوس می‌توانید جای دکمه چپ و راست ماوس را عوض کنید تا این مسئله برای افراد چپ دست حل شود.

برای این کار مراحل زیر را دنبال کنید.

1- در پنجره تنظیمات ماوس زبانه Buttons را انتخاب کنید.
2- در بخش Button configuration شکل زیر گزینه Left-handed را انتخاب کنید تا ماوس ویژهٔ افراد چپ دست شود (عملکرد دکمه چپ و راست با هم عوض می‌شود).

تغییر سرعت دابل کلیک ماوس

معمولاً افراد تازه‌کار نمی‌توانند عمل (دابل کلیک) را با سرعت بالا انجام دهند، به همین دلیل هنگام کار با ماوس دچار مشکل می‌شوند. برای حل این مسئله می‌توان سرعت دابل کلیک ماوس را تغییر داد.

برای تغییر سرعت دابل کلیک ماوس کافی است در بخش Double Click Speed با تغییر دادن دکمه پیمایش بین Slow و Fast سرعت دابل کلیک ماوس را تغییر دهید.
با دابل کلیک روی نماد پوشهٔ مقابل آن، سرعت عمل دابل کلیک را آزمایش کنید.

تغییر شکل اشاره‌گر ماوس

می‌توان شکل اشاره‌گر ماوس را در حالت‌های مختلف سفارشی‌سازی کرد. برای این کار مراحل زیر را دنبال کنید.

1- در پنجره تنظیمات ماوس زبانه Pointer را باز کنید.
2- از بخش Scheme ابتدا یک مجموعهٔ آماده انتخاب کنید، سپس شکل اشاره‌گر را از بخش Customize تغییر دهید.

تغییر سرعت حرکت ماوس

در بخش motion می‌توانید سرعت حرکت ماوس را تغییر دهید. برای این کار مراحل زیر را دنبال کنید.

1- در پنجره تنظیمات ماوس زبانه Pointer Options را باز کنید.
2- در بخش Motion برای تغییر سرعت حرکت ماوس کافی است با تغییر دادن دکمه پیمایش بین Slow و Fast سرعت حرکت ماوس را تغییر دهید.
3- در بخش Snap To با فعال کردن گزینه ...Automatically move اشاره‌گر ماوس، به محض باز شدن هر پنجره‌ای (کادر تنظیم) روی دکمه پیش فرض که غالباً OK است قرار می‌گیرد.
4- با فعال کردن گزینه Display pointer trails در بخش Visibility موقع حرکت دادن ماوس، اشاره‌گر دنباله‌دار می‌شود.
5- با فعال کردن گزینه Hide pointer while typing موقع تایپ‌کردن متن، اشاره‌گر ماوس مخفی می‌شود.
6- با فعال کردن گزینه Show location of pointer when I press CTRL key در بخش Visibility با فشردن کلید Ctrl، موقعیت جاری اشاره‌گر ماوس نمایش داده می‌شود.

تنظیمات صفحه کلید (Keyboard)

برای دسترسی به تنظیمات صفحه کلید از کنترل پنل روی آیکون   کلیک کنید.

در اینجا به برخی از کاربردی‌ترین تنظیمات صفحه کلید اشاره می‌کنیم.

1- تنظیم زمان تأخیر: در بخش Character repeat و از قسمت Repeat delay برای تنظیم زمان تأخیر تکرار اولین کلیدی که فشرده‌اید، کافی است با تغییر دادن دکمه پیمایش بین Long و Short سرعت حرکت ماوس را تغییر دهید.

2- سرعت تکرار: از قسمت Repeat rate می‌توانید سرعت تکرار کلید فشرده شده را تغییر دهید. هر چقدر دکمه پیمایش را به سمت fast تغییر دهید سرعت تکرار بیشتر خواهد شد.

برای تست تنظیمات انجام شده ابتدا در کادر Click here and hold down a key to test repeat rate یکی از کلیدهای صفحه کلید را به دلخواه فشار دهید و نتیجهٔ تغییرات را ملاحظه نمایید.

3- سرعت علامت چشمک‌زن: در بخش Cursor blink rate با تغییر دکمه پیمایش می‌توانید سرعت چشمک‌زدن مکان‌نما (Cursor)، (زمانی که در حال تایپ هستید) را ببینید.

کار با برنامهٔ File Explorer options

به کمک این برنامه می‌توان نحوۀ نمایش پرونده‌ها، پوشه‌ها و پنجره‌ها را تنظیم نمود. برای دسترسی به تنظیمات File Explorer options یکی از روش‌های زیر را انتخاب کنید.

روش اول: در برنامهٔ File Explorer در زبانه View از بخش Options گزینهٔ Change folder and search options را کلیک کنید.

روش دوم: در کنترل پنل روی آیکون  کلیک کنید.

نمایش محتویات Quick Access

در صورتی‌که قصد نمایش محتویات Quick Access را دارید در قسمت Open File Explorer to دو گزینه وجود دارد که انتخاب هر کدام عملکرد متفاوتی را به همراه دارد.

- گزینه Quick Access: با انتخاب این گزینه، پس از باز کردن File Explorer محتویات Quick Access نمایش داده می‌شود.

- گزینه This PC: با انتخاب این گزینه پس  از باز کردن File Explorer محتویات This PC نمایش داده می‌شود.

بازشدن فایل‌ها و پوشه‌ها در پنجره‌های جدید

در صورتی‌که بخواهید فایل و پوشه‌ها هر کدام در قالب یک پنجره جدید باز شوند از بخش Browse folders گزینه Open each folder in its own window را انتخاب کنید.

گزینه Open each folder in the same window موجب می‌شود که هنگام کار با کاوشگر فایل اگر پوشه‌ای را باز کنید پنجره‌های دیگر روی همان پنجرهٔ قبل باز شوند.

تنظیمات انتخاب با ماوس

این بخش نحوه انتخاب با ماوس را مدیریت می‌کند.

1- گزینه (Single_click to open an item (point to select: با انتخاب این گزینه وقتی اشاره‌گر ماوس را روی پرونده یا پوشه‌ای قرار می‌دهید انتخاب می‌شود و با یک کلیک، آن پوشه یا پرونده باز یا اجرا می‌شود.

2- گزینه (Double click to open an item (single_click to select: با انتخاب این گزینه برای باز کردن پوشه یا اجرای یک پرونده باید دابل کلیک و برای انتخاب یک پوشه یا پرونده باید کلیک کنید.

نمایش پرونده‌ها یا پوشه‌ها در Quick Access

پرونده‌ها و یا پوشه‌هایی که اخیراً باز شده‌اند، در Quick Access نمایش داده می‌شوند. کاربر می‌تواند نمایش پرونده و پوشه را مدیریت کند (می‌تواند تعیین کند که فولدرها نمایش داده شوند یا فایل‌ها). در (شکل بالا) در بخش Privacy دو گزینه وجود دارد که دارای عملکردهای متفاوتی هستند.

1- گزینه Show recently used files in Quick access: فایل‌هایی را که اخیراً باز کرده‌اید در Quick access نمایش داده می‌شوند.

2- گزینه Show frequently used folders in Quick access: پوشه‌هایی را که اخیراً باز کرده‌اید در Quick access نمایش داده می‌شوند.

اگر روی دکمه Clear کلیک کنید، پرونده‌ها و پوشه‌هایی که اخیراً باز کرده‌اید از Quick access حذف می‌شوند و فقط پوشه‌های سنجاق (pin) شده باقی می‌مانند.

دکمه Restore Defaults برای بازگرداندن تنظیمات به حالت پیش فرض مورد استفاده قرار می‌گیرد.

تنظیمات پیشرفتهٔ نمایش فایل‌ها و فولدرها

برای مدیریت نمایش فایل‌ها و پوشه‌ها و انجام تنظیمات بیشتر روی نمایش آن‌ها مراحل زیر را دنبال کنید.

1- وارد برنامه File Explorer Options شوید.
2- زبانه View را باز کنید.
3- در قسمت Advanced Settings دو بخش اصلی Files and Folders و Navigation pane وجود دارد که گزینه Navigation pan یا پیمایش قابل نمایش است.

- اجزای Files and Folders

1- گزینه Always show icons,never thumbnails: در صورت انتخاب این گزینه، علاوه‌بر اینکه محتوای پوشه‌ها نمایان نمی‌شود، امکان دیدن اولین فریم فیلم‌ها و نیز نمایش تصویر پرونده‌های گرافیکی نیز وجود ندارد.

2- گزینه Always show menus: انتخاب این گزینه موجب می‌شود زمانی که پنجره کاوشگر پرونده را باز می‌کنید نوار منو نمایش داده شود.

3- گزینه Display file icon on thumbnails: فعال بودن این گزینه، باعث می‌شود نماد نرم‌افزاری که پرونده با آن نرم‌افزار باز می‌شود، در سمت راست پایین پرونده نمایش داده شود.

4- گزینه Display file size information in the folder Tips: با انتخاب این گزینه، اشاره‌گر ماوس روی هر پوشه‌ای قرار گیرد، پس از مکث کوتاهی اندازه پوشه در کادر راهنما (Tooltip) نمایش داده می‌شود. در صورتی که این گزینه غیرفعال باشد فقط تاریخ ایجاد پوشه در کادر راهنما نمایش داده می‌شود.

5- گزینه Display the full path in the title bar: با انتخاب این گزینه، مسیر کامل پوشه جاری در نوار عنوان نمایش داده می‌شود.

6- گزینه Hidden files and folders: برای نمایش یا عدم نمایش فایل‌ها و پوشه‌هایی که دارای صفت مخفی می‌باشند از بخش hidden files and folders فقط با انتخاب یکی از گزینه‌های زیر امکان‌پذیر می‌باشد.

- گزینه Don't show hidden files, folders, and drives: با انتخاب این گزینه، پروندها، پوشه‌ها و درایوهای مخفی نمایش داده نمی‌شوند.
- گزینه Show hidden files, folders, and drives: اگر این گزینه انتخاب شده باشد پرونده‌ها، پوشه‌ها و درایوهای مخفی نمایش داده می‌شوند.

7- گزینه Hide empty drives: این گزینه باعث می‌شود که درایوهای خالی نمایش داده نشوند.

8- گزینه Hide extensions for known file types: در صورت انتخاب این گزینه، پسوند پرونده‌های شناخته شده توسط ویندوز نمایش داده نمی‌شود. بنابراین برای نمایش پسوند پرونده‌های شناخته شده توسط ویندوز، این گزینه را غیرفعال کنید.

9- گزینه Hide folder merge conflicts: با انتخاب این گزینه، زمانی‌که از پوشه‌ای نسخه مشابه تهیه شود و پوشه دیگری با همین نام در مقصد وجود داشته باشد، پیغام هشدار مبنی بر وجود پوشهٔ هم نام ظاهر نمی‌شود و پرونده‌های جدید به پوشه موجود اضافه می‌شود.

10- گزینه (Hide protected operating system files (Recommended: اگر گزینه Show hidden files, folders, and drives فعال باشد فعال بودن این گزینه اثرگذار است و در صورت فعال بودن این گزینه پرونده‌های سیستمی که مخفی هم هستند، نمایش داده نمی‌شود و توصیه مایکروسافت این است که این گزینه را غیرفعال نکنید.

11- گزینه Launch folder windows in a separate process: انتخاب این گزینه موجب می‌شود که پوشه‌ها در پنجره‌های جداگانه باز شده و به‌صورت جداگانه پردازش شود. در این صورت اگر مشکلی برای آن پنجره به وجود آید برای کل کاوشگر پرونده مشکلی به وجود نخواهد آورد.

12- گزینه Restore previous folder windows at logon: با فعال نمودن این گزینه، پوشه‌هایی که قبل از خاموش شدن سیستم باز بوده‌اند، پس از روشن شدن مجدد سیستم، مجدداً باز شده و در دسترس کاربر قرار می‌گیرند.

13- گزینه Show drive letters: انتخاب این گزینه موجب نمایش برچسب درایو می‌شود.

14- گزینه Show encrypted or compressed NTFS files in color: فعال بودن این گزینه، موجب می‌شود پرونده‌ها و پوشه‌های فشرده یا رمزنگاری شده به‌صورت رنگی نمایش داده می‌شوند.

15- گزینه Show pop-up description for folder and desktop items: انتخاب این گزینه موجب می‌شود تا با قرار دادن اشاره‌گر ماوس روی پوشه یا پرونده کادر راهنما (Tooltips) نمایش داده شود.

16- گزینه Show preview handlers in preview pane: در صورت انتخاب این گزینه، محتوای پرونده‌هایی که با برنامه‌های خاصی ساخته شده‌اند در بخش پنل پیش نمایش (Preview panel) نمایش داده می‌شوند.

17- گزینه Show status bar: برای نمایش نوار وضعیت در کاوشگر پرونده این گزینه را فعال نمایید. در نوار وضعیت، اطلاعات جزئی از پوشه یا پرونده‌های انتخاب شده نمایش داده می‌شود.

18- گزینه Show sync provider notifications: این گزینه موجب می‌شود، در صورت به‌روزرسانی ویندوز، اگر تغییراتی در برنامه کاوشگر پرونده به‌وجود آمده باشد، با باز کردن کاوشگر پرونده آن تغییرات به‌صورت اعلان نمایش داده شود.

19- گزینه Use check boxes to select items: با انتخاب این گزینه، مربع انتخاب به گوشه بالای سمت چپ هر پرونده یا پوشه اضافه می‌شود که با کلیک کردن داخل آن مربع انتخاب جاری (بدون نیاز به نگه‌داشتن کلید Ctrl) به انتخاب قبلی اضافه می‌شود.

20- گزینه (Use Sharing wizard (Recommended: با فعال بودن این گزینه دکمه ...Share در زبانه Sharing فعال می‌شود تا بتوان به‌صورت ویزاردی نسبت به اشتراک‌ گذاری پوشه اقدام کرد.

21- بخش When typing into list view: این بخش دارای دو گزینه برای تایپ در قسمت جستجو است.

- گزینه Automatically type into the search box: با انتخاب این گزینه، در کادر جستجو برای پیدا کردن پوشه یا پرونده کافی است اولین حرف را تایپ کنیم تا عبارات پیشنهادی نمایان شود.
- گزینه Select the typed item in the view: این گزینه موجب می‌شود، با درج اولین حرف یک پوشه یا پرونده، اولین پوشه و پرونده‌ای که اولین حرفش تایپ شده است، انتخاب شود.

- اجزای بخش Navigation pane

برای مدیریت نمایش Navigation pane (سمت چپ صفحه ناوبری) در پنجرۀ کاوشگر پرونده از این گزینه استفاده می‌شود.

- گزینه Always show availability status: انتخاب این گزینه موجب نمایش در دسترس بودن OneDrive خواهد شد.

- گزینه Expand to open folder: فعال کردن این گزینه موجب نمایش زیرپوشه‌های یک پوشه در بخش Navigation pane خواهد شد.

- گزینه Show all folders: با انتخاب این گزینه تمام پوشه‌ها در Navigation pane نمایش داده می‌شوند.

- گزینه Show libraries: فعال نمودن این گزینه، موجب می‌شود پوشه کتابخانه یا Libraries در کادر ناوبری نمایش داده شود.

کار با Programs and Features

برای حذف و تغییر در اجزای برنامه‌های نصب شده و نیز برای فعال و غیرفعال کردن اجزای ویندوز از برنامهٔ Programs and Features استفاده می‌شود.

حذف برنامه‌های نصب شده

برای دسترسی به لیست برنامه‌های نصب شده در سیستم، از کنترل پنل گزینه Programs and Features را اجرا کنید و برای حذف یک برنامه مراحل زیر را دنبال کنید.

1- ابتدا آن برنامه را انتخاب کنید.
2- سپس گزینه Uninstall را در نوار بالای فهرست برنامه‌ها انتخاب کنید.

حذف برنامه از طریق App & Features

از طریق برنامهٔ App & Features، نیز می‌توان اقدام به حذف یک برنامه نمود. برای این کار ابتدا باید برنامه Settings را از منوی شروع اجرا کرده و از پنجرهٔ باز شده گزینهٔ Apps را کلیک کنید. در ادامه برای مثال نحوه حذف برنامه Adobe Acrobat Reader را به کمک برنامه App & Features توضیح خواهیم داد.

برای حذف برنامهٔ Adobe Acrobat Reader مراحل زیر را دنبال کنید.

1- از پنجره Apps & features روی برنامه موردنظر کلیک کنید.
2- در پنجره نمایان شده برنامه‌ای که قصد حذف آن را داریم انتخاب نموده و از قسمت بالای صفحه گزینه Uninstall را انتخاب نمایید.

3- در کادر تأیید حذف، با کلیک روی گزینه Yes برنامه انتخاب شده حذف خواهد شد.

به‌روزرسانی اجزای ویندوز (Components)

برخی از برنامه‌هایی که به همراه ویندوز نصب می‌شوند و یا برنامه‌هایی که ما در سیستم نصب می‌کنیم هر چند ماه یک‌بار نسخه جدیدی از آن برنامه روانهٔ بازار می‌گردد. از این‌رو نیاز است که این برنامه‌ها به‌روزرسانی شوند. اگر سیستم ما به اینترنت متصل باشد به‌طور خودکار آن برنامه را دانلود و نصب می‌کند.

به شرطی که قابلیت تشخیص و به‌روزرسانی خودکار در ویندوز فعال شود.

برای فعال سازی قابلیت تشخیص و به‌روزرسانی برنامه‌ها توسط ویندوز مراحل زیر را طی کنید.

1- در منوی کنترل پنل آیکون Program and features را انتخاب کنید.
2- از پنل سمت چپ روی گزینه Turn Windows features on or off کلیک کنید.

3- برای نصب یک Component (به‌ روزرسانی) علامت کنار پوشه مربوطه را فعال کنید.
4- همچنین برای حذف یک Component به روزرسانی علامت کنار پوشه مربوطه را غیرفعال کنید.
5- مثلا برای نصب Component اینترنت اکسپلورر 11، مطابق شکل زیر علامت کنار این پوشه را فعال کنید.
6- روی دکمه OK کلیک کنید تا تنظیمات اعمال شود.

برنامه System

از این برنامه برای نمایش و تنظیم ویژگی‌های سیستم استفاده می‌شود. برای دسترسی به این برنامه در کنترل پنل روی آیکون System کلیک کنید. در بخش‌های مختلف این برنامه اطلاعاتی در مورد مشخصات سیستم قابل نمایش است.

کار با Device Manager

از این برنامه برای مدیریت سخت‌افزارهای نصب شده روی سیستم استفاده می‌شود. برای دسترسی به این برنامه، کافی است در کنترل پنل روی آیکون Device Manager کلیک کنید. پنجره Device Manager به شکل زیر ظاهر می‌شود که در آن می‌توان راه‌انداز سخت‌افزار را نصب، به‌روزرسانی و یا به‌طور موقت آن را غیرفعال نمود.

به روزرسانی راه‌انداز سخت‌افزار

جهت به روزرسانی راه‌انداز سخت‌افزار لازم است ابتدا رایانه را به اینترنت متصل کرده سپس مراحل زیر را دنبال کنید.

1- ابتدا سخت‌افزار موردنظر را انتخاب کرده، سپس روی آن کلیک راست کنید.
2- از بین گزینه‌های ظاهر شده Update driver را انتخاب کنید.
3- با انتخاب گزینه Search Automatically for drivers می‌توانید سخت‌افزار خود را به روزرسانی کنید.

غیرفعال کردن سخت‌افزار

برای غیرفعال کردن یک سخت‌افزار لازم است مراحل زیر را دنبال کنید.

1- ابتدا سخت‌افزار موردنظر را انتخاب کرده سپس روی آن کلیک راست کنید.
2- از بین گزینه‌های ظاهر شده Disable device را انتخاب کنید.

حذف راه‌انداز سخت‌افزار

برای حذف راه‌انداز سخت‌افزار مراحل زیر را دنبال کنید.

1- ابتدا سخت‌افزار موردنظر را انتخاب کرده، سپس روی آن کلیک راست کنید.
2- از بین گزینه‌های ظاهر شده Uninstall device را انتخاب کنید.

جستجوی سخت‌افزار

امروزه اغلب سخت‌افزارهایی که تولید می‌شوند دارای پورت USB می‌باشند و به محض اتصال به رایانه توسط سیستم شناسایی می‌شوند. در برخی از موارد ممکن است یک سخت‌افزار توسط سیستم شناسایی نشده باشد و در لیست فهرست نمایش یافته، دیده نشود. در این صورت با استفاده از گزینه Scan for Hardware Changes سخت‌افزار توسط سیستم مورد جستجو قرار می‌گیرد.

نمایش ویژگی‌های سخت‌افزار

از گزینه Properties برای دسترسی به پنجره ویژگی‌های سخت‌افزار انتخاب شده استفاده می‌شود.

نصب چاپگر

به منظور چاپ اسناد، ابتدا باید پرینتر را در Laptop و یا PC نصب و راه‌اندازی کنید. برخی از پرینترها به همراه خود (Driver) CD نصب و راه‌اندازی دارند. درصورتی که CD نصب به همراه پرینتر عرضه نشود، می‌توانید Driver نصب پرینتر را از سایت رسمی شرکت سازنده پرینتر دانلود و نصب کنید.

نصب یک چاپگر محلی

امروزه پرینترها به دو صورت بی‌سیم و سیمی (به کمک کابل) به سیستم متصل می‌شوند. معمول‌ترین روش برای اتصال یک پرینتر به رایانه استفاده از کابل USB است که به آن نصب پرینتر محلی می‌گویند.

برای نصب یک پرینتر محلی مراحل زیر را دنبال کنید.

1- با کابل USB پرینتر را به رایانه متصل کرده، سپس آن را روشن کنید.
2- به کمک یکی از روش‌های زیر وارد برنامه نصب پرینتر شوید.

روش اول: از کنترل پنل روی گزینهٔ  کلیک کنید.

روش دوم: از منوی Start به قسمت Settings رفته و پس از انتخاب گزینه Devices، گزینه Printers & Scanners را اجرا کنید.

3- در پنجره ظاهر شده روی گزینهٔ Add a printer کلیک کنید.

4- ابتدا سیستم اقدام به جستجوی چاپگر متصل شده به خود می‌کند.

5- اگر چاپگری به سیستم شما متصل نباشد پیام No device found ظاهر می‌شود. پس از آن شما می‌توانید با کلیک روی گزینه The printer that I want isn't listed یک چاپگر به‌صورت دستی روی سیستم نصب کنید.

6- گزینه Add a local printer or network printer with manual settings را انتخاب کنید. در دکمه Next کلیک کنید.

7- از کادر: Use an existing port گزینه LPT1 را انتخاب کرده سپس روی دکمه Next کلیک کنید.

8- در پنجره Install the printer driver از کادر Manufacturer نام کارخانه سازنده چاپگر و از کادر Printers مدل چاپگر را انتخاب کنید. به عنوان مثال شرکت HP مدل 1022 HP LaserJet را انتخاب کنید.

9- پس از انتخاب کارخانه سازنده و مدل آن روی دکمه Next کلیک کنید.

10- سیستم به عنوان پیش فرض نامی برای چاپگر در نظر می‌گیرد که شما می‌توانید در کادر Printer name به دلخواه نام جدیدی را وارد کنید.

11- از آنجایی که قرار است این چاپگر به‌صورت محلی استفاده شود در پنجره Printer Sharing گزینه Do not share this printer را انتخاب کنید.

12- اگر گزینه Set as default printer انتخاب شود، تمام دستورات چاپ روی این پرینتر ارسال می‌شود.

13- برای خاتمهٔ نصب چاپگر روی دکمه Finish کلیک کنید.

کار با Task Manager

این برنامه به نوعی جزء برنامه‌های نظارتی سیستم محسوب می‌شود که پیرامون فرایندها و اپلیکیشن‌های در حال اجرا است و همچنین وضعیت کلی سیستم اطلاعاتی را در اختیار کاربر قرار می‌دهد. در برخی مواقع، از این ابزار جهت عیب‌یابی سیستم استفاده می‌شود.

برای دسترسی به این برنامه یکی از روشهای زیر را به کار بگیرید.

- روش اول: روی دکمه شروع کلیک راست کرده و گزینه Task Manager را انتخاب کنید.

- روش دوم: در قسمت خالی نوار وظیفه کلیک راست کرده و گزینه Task Manager را انتخاب کنید.

زبانه Processes

در این زبانه فهرست تمام پردازش‌های مختلف اعم از برنامه‌های اجرا شده توسط کاربر و ویندوز نمایش داده می‌شود و درصد استفاده از RAM ،CPU، هارد، شبکه و همچنین پردازشگر کارت گرافیک (GPU) را نمایش می‌دهد. برای غیرفعال کردن پردازشی که از منابع زیادی استفاده می‌کند، ابتدا روی آن کلیک راست کرده و گزینه End Task را انتخاب کنید تا آن برنامه بسته شود.

زبانه Performance

با انتخاب هر کدام از منابع سیستم، میزان استفاده از منابع (در هر لحظه) به‌صورت گرافیکی نمایش داده می‌شود.

زبانه App history

با انتخاب این زبانه، فهرست برنامه‌هایی که از ماه قبل تا امروز اجرا شده‌اند و مدت زمان استفادهٔ آن‌ها از منابع سخت‌افزاری نمایش داده می‌شود.

زبانه Startup

در این زبانه فهرست برنامه‌هایی که پس از روشن کردن سیستم و راه‌اندازی ویندوز به‌صورت خودکار اجرا می‌شوند، نمایش داده می‌شود. در این پنجره به کمک ستون Status وضعیت فعال بودن برنامه‌ها مشخص می‌شود. در صورتی‌که نیاز به اجرای برنامه‌ای نداشته باشید، روی آن کلیک راست کرده و گزینه Disable را انتخاب کنید.

زبانه Users

این زبانه، میزان استفاده کاربران از منابع سخت‌افزاری را نمایش می‌دهد.

زبانه Details

همانند زبانهٔ Processes لیست برنامه‌های اجرا شده و همچنین میزان استفاده از RAM و CPU را با جزئیات بیشتری نمایش می‌دهد.

زبانه Services

به کمک این زبانه، سرویس‌های ویندوز در حال اجرا و متوقف شده نمایش داده می‌شوند.

معرفی برنامه Windows Administrative Tools

ابزارهای مدیریتی در ویندوز (Windows Administrative Tools) مجموعه‌ای از چندین ابزار پیشرفته هستند که معمولاً توسط مدیران سیستم از آن‌ها استفاده می‌شود.

برای استفاده از ابزارهای مدیریتی ویندوز ابتدا به کمک یکی از روش‌های زیر پنجره Windows Administrative Tools را باز کنید.

- روش اول:
1- منوی شروع را باز کنید و گزینه All apps را اجرا کنید.
2- از منوی باز شده روی گزینه Windows Administrative Tools کلیک کنید تا به برنامه‌های موجود در آن دسترسی داشته باشید.

- روش دوم:
در کنترل پنل روی آیکون  کلیک کنید.

ابزار آزاد کردن فضای دیسک سخت (Disk cleanup)

یکی از برنامه‌های موجود در Windows Administrative Tools برنامه Disk Cleanup است که برای آزاد کردن فضای دیسک سخت مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وقتی پرونده یا پوشه‌های درایوی را حذف می‌کنید. وارد سطل بازیافت می‌شود. همچنین پس از بارگیری و نصب یک برنامه و یا پرونده‌های موقتی ایجاد شده روی درایوها که شما نیازی به آن‌ها ندارید از طریق برنامه Disk Cleanup می‌توانید آن‌ها را پاک کنید.

برای آزاد کردن فضای دیسک مراحل زیر را طی کنید.

1- برنامهٔ Windows Administrative Tools را باز کرده سپس روی آیکون Disk Cleanup کلیک کنید.
2- از کادر ظاهر شده درایو موردنظر را انتخاب نموده، روی دکمه OK کلیک کنید و صبر کنید تا اسکن درایو انتخاب شده برای نمایش پرونده‌های غیر ضروری به اتمام برسد. در این مرحله میزان فضای قابل پاک‌سازی محاسبه می‌گردد.

3- در بخش Files to delete گروه پرونده‌های غیرضروری را انتخاب کنید، سپس روی دکمه OK کلیک کنید.

4- کادر پیام تأیید حذف ظاهر می‌شود. پس از انتخاب Delete Files کمی باید صبر کنید تا عملیات پاک‌سازی به پایان برسد.

کار با برنامه یکپارچه‌سازی فضای دیسک (Defragment and Optimize)

وقتی یک پرونده به تکه‌های متعددی تقسیم شده و در مکان‌های مختلفی روی درایو قرار می‌گیرد، سرعت دسترسی به آن پرونده کاهش می‌یابد.

برای بالا بردن سرعت دسترسی به اطلاعات یک درایو دیسک سخت، نیاز است که پراکندگی بین اجزای یک پرونده را از بین ببرید. این کار توسط نرم‌افزار Defragment and Optimize Drives انجام می‌شود.

دلایل پراکندگی فضای یک درایو: حذف‌کردن پرونده و تهیه نسخه مشابه یا ذخیره کردن پرونده‌های جدید. نصب و حذف برنامه‌ها به‌ویژه اینکه در حین نصب اختلالی به‌وجود آید.

یکپارچه‌‌سازی دیسک

برای یکپارچه سازی فضای دیسک مراحل زیر را طی کنید.

1- برنامهٔ Windows Administrative Tools را باز کنید.
2- روی آیکون  کلیک کنید.
3- در پنجره Optimize Drives باید درایو موردنظر را برای یکپارچه‌سازی انتخاب کنید، سپس برای تجزیه و تحلیل درایو انتخاب شده روی دکمه Analyze کلیک کنید.

4- پس از یکپارچه سازی، پنجره‌ای به شکل زیر نمایان می‌شود.
5- پس از خاتمه تجزیه و تحلیل درایو روی دکمه Optimize کلیک کنید، این مرحله ممکن است چند دقیقه طول بکشد و برای درایو :C این زمان طولانی‌تر خواهد بود.

تنظیم خودکار یکپارچه‌سازی دیسک

برای اجرای خودکار برنامه یکپارچه‌سازی در زمان‌های خاص روی دکمه Change settings کلیک کنید.

به‌طور پیش فرض اجرای زمان‌بندی شده یکپارچه‌سازی به‌صورت هفتگی است. در بخش Frequency می‌توانید آن را به‌صورت روزانه (Daily) و ماهانه (Monthly) هم تغییر دهید.

برای انتخاب درایوی خاص روی دکمه Choose کلیک کنید. به‌طور پیش فرض همه درایوها برای یکپارچه‌سازی انتخاب شده‌اند.

واژه‌نامه تخصصی
پخش	Playback	خروجی صدا	Audio output
کارایی	Performance	نوع تقویم	Calendar type
فرایندها	Processes	تکرار کاراکتر	Character repeat
دسترسی سریع	Quick access	صفحه کنترل	Control Panel
توصیه شده	Recommended	اجزا	Components
منطقه	Region	فرمت پول	Currency format
درحال ضبط	Recording	نماد اعشاری	Decimal Symbol
جداکننده	Separator	پاک‌سازی دیسک	Disk cleanup
طرح صدا	Sound scheme	تاریخ	History
بلندگوها	Speakers	عمومی	General
منطقه زمانی	Time zone	سیستم اندازه‌گیری	Measurement System
		وصل شده	Plugged in